Dawid Sierakowiak - Dziennik. Pięć zeszytów z łódzkiego getta

Jerzy Doroszkiewicz
Tuż po zakończeniu II wojny światowej Polak, wysiedlony z mieszkania zamienionego na getto znalazł w nim pięć zeszytów. To unikalne świadectwo po raz pierwszy w całości wydało wydawnictwo Marginesy.
Tuż po zakończeniu II wojny światowej Polak, wysiedlony z mieszkania zamienionego na getto znalazł w nim pięć zeszytów. To unikalne świadectwo po raz pierwszy w całości wydało wydawnictwo Marginesy.
Dziennik Anne Frank z zapiskami Dawida Sierakowiaka łączą fakty, że obydwoje nie przeżyli wojny. Łódzki nastolatek widział i rozumiał znacznie więcej.

Jedyny syn ubogiego stolarza był postacią nietuzinkową. Najlepszy uczeń, szef samorządu, wielbiciel niemieckiego i angielskiego,w których upatrywał przyszłości. A jednocześnie mieszkaniec Bałut, biednej dzielnicy największego przemysłowego miasta w Polsce. Zapiski w pięciu zeszytach to świadectwo stopniowej degeneracji ciała i ciągłej woli zachowania sił umysłowych. Mimo znajomości języków, szerokich horyzontów tego młodzieńca nic tak nie cieszy, jak wizja dodatkowej miski zupy.

Jego komunistyczne poglądy kazały mu walczyć o równe porcje żywnościowe dla głodujących uczniów, nienawidzić z całego serca szefa getta, osławionego Chaima Rumkowskiego, który wysyłał na pewną śmierć starców i dzieci, bo wierzył że uratuje przynajmniej tych, którzy dadzą radę niewolniczo pracować na rzecz III Rzeszy. Portretuje nierówności społeczne między sami uwięzionymi w getcie, ze smutkiem konstatując, że rodzina, której dzieciom udzielał korepetycji odżywiała się lepiej niż familia przed wybuchem wojny.

Wczytując się w przemyślenia Sierakowiaka można zrozumieć, dlaczego złudne nadzieje nie kazały łódzkim Żydom chwytać za broń, by zginąć w walce o godność, jak zrobili to warszawscy Żydzi. Smutne są też losy samych zapisków zmarłego z głodu i chorób 19-letniego skryby. Dwa zeszyty ukazały się w 1960 roku, późniejszą edycję ocalałej całości przerwała nagonka antysemicka 1968 roku. Zanim zostały przywrócone przez wydawnictwo Marginesy polskim czytelnikom ukazały się w USA i wielu krajach Europy Zachodniej. Teraz, ozdobione zdjęciami z epoki wraz z licznymi przypisami, uzupełniają wiedzę o życiu w czasach zagłady.

Książka ważna, która właściwie mogłaby wejść do kanonu lektur gimnazjalistów, by nigdy nie wpadli na pomysł, by oddawać komu czy czemukolwiek hołd posługując się tak zwanym rzymskim salutem. Bo to nie głód zamordował Dawida Sierakowiaka tylko hitlerowski antysemityzm.

Czytaj e-wydanie »

Nieruchomości z Twojego regionu

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3