Hajnowskie Przedsiębiorstwo Suchej Destylacji Drewna. Od Niemca do Gryfskandu.

baj
Jeden z budynków Fabryki Chemicznej z lat 20. Rozebrany na początku 2010 r.
Jeden z budynków Fabryki Chemicznej z lat 20. Rozebrany na początku 2010 r. Fot. Stormbringer76/wikipedia
Hajnowskie Przedsiębiorstwo Suchej Destylacji Drewna mają bardzo bogatą historię. Na początku była niemiecka fabryka terpentyny i smoły.

Niemcy, po zajęciu w sierpniu 1915 roku Puszczy Białowieskiej, wybudowali w Hajnówce m.in. fabrykę terpentyny i smoły, tworząc w ten sposób podwaliny pod zakłady chemiczne. Wycofując się w końcu 1918 roku, okupanci zdemontowali fabrykę, nie pozostawiając w nim ani jednego funkcjonującego urządzenia.

Polacy, obejmując Hajnówkę w swe posiadanie, stanęli przed nie lada problemem. Jednakże usilnymi i wytrwałymi staraniami, z początkiem lipca 1920 roku uruchomili zakłady, które przetrwały do dzisiaj. Po wojnie były powszechnie znane pod nazwą Hajnowskiego Przedsiębiorstwa Suchej Destylacji Drewna.

W 1996 roku właścicielem fabryki została polsko-szwedzka spółka, a zakład przyjął nazwę Zakładu Węgli Aktywnych Gryfskand w Hajnówce.

Ale wróćmy do wydarzeń sprzed 90 lat. Wychodzący wtedy tygodnik ludowy Straży Kresowej "Chata Polska" w nr 28 z 11 lipca 1920 roku:

- Ożywienie rodzimego przemysłu wzmaga się coraz bardziej. Oto w ubiegłych dniach uruchomiona została fabryka suchej destylacji drzewa w Hajnówce. Za pomocą tej fabryki, Polskie Towarzystwo Gazownicze, które ją wydzierżawiło od rządu, będzie wytwarzało węgiel drzewny, smołę drzewną, dziegieć brzozowy, octan wapnia, alkochol (sic!, taka była pisownia - red.) metylowy i inne bardzo potrzebne produkta. Polskie Towarzystwo gazownicze zamierza w najbliższym czasie zorganizować przy fabryce pracownię naukową. Pracownia ta zostałaby przekształcona w przyszłości w stację doświadczalną za pomocą której badanoby najkorzystniejsze warunki destylacji drewna iglastego i liściastego, wyrobów smołowych i terpentyny. Rozwój fabryki zapowiada się świetnie. Przy pełnym uruchomieniu ćwierci jej pieców, będzie ona mogła przerabiać rocznie przeszło 360.000 ton drzewa. Da więc zajęcie wielu naszym robotnikom i przyczyni się wielce do podnoszenia przemysłu krajowego.

Czytaj e-wydanie »

Wideo

Komentarze 5

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

J
Jarosław

w opisie pod zdjęciem zaszła pomyłka ten budynek nadal stoi

p
pb-bud

Ale już tego budynku nie ma, Polacy ze stolicy zamienili historię na mamonę !!

m
mieszkanka

Sama mieszkam w niedalekiej odległości od tego zakładu,nie jest to miłe towarzystwo...ale!daje ludziom zatrudnienie, a co za tym idzie, w miarę godne warunki do życia,jest jednym z nielicznych już zakładów w naszym mieście...a tak poza tym mamy tylko bezrobocie.

G
Gość
90 lat tradycji i doświadczenia w zasmaradzaniu miasta.

Ale jest postęp. I praca dla ludzi. Nie dla poszerzenia Białowieskiego Parku Narodowego. Nie dla skansenu. Potrzebujemy więcej fabryk. Nawet takich jak Gryfskand. Do smrodu można się przyzwyczaić, byle praca była.
G
Gość

90 lat tradycji i doświadczenia w zasmaradzaniu miasta.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3