reklama

Ziemniak rośnie na uranie

Krzysztof JankowskiZaktualizowano 
Po odwiertach pozostały tylko betonowe zabezpieczenia. W głębokie odwierty była wpuszczana woda  Do dziś pola Chraboł, Haciek i Rajska są upstrzone betonowymi kopcamipo bielskim zagłębiu uranu
Po odwiertach pozostały tylko betonowe zabezpieczenia. W głębokie odwierty była wpuszczana woda Do dziś pola Chraboł, Haciek i Rajska są upstrzone betonowymi kopcamipo bielskim zagłębiu uranu Krzysztof Jankowski
Bomby atomowe, okręty podwodne, elektrownie jądrowe - do czego mógłby służyć uran z okolic Bielska,

gdyby na jego wydobycie zdecydowano się przed czterdziestu laty?

Starsi mieszkańcy Chraboł, Haciek czy Rajska świetnie pamiętają "wiertaczy". - Dobrze, że wyjechali, bo by nam wieś zrujnowali - mówią. Naukowcy mają nadzieję, że pomysł wydobycia uranu koło Bielska kiedyś wróci. - To nasza naturalna rezerwa - podkreślają.

Do materiałów o złożach uranu dotrzeć trudno. - W gminie nie mamy map geologicznych - twierdzi Anatol Filipiuk, kierownik Referatu Rolnictwa i Gospodarki Przestrzennej Urzędu Gminy w Bielsku Podlaskim.

Niewiele dają też poszukiwania w Referacie Geologii Urzędu Marszałkowskiego w Białymstoku czy Okręgowym Urzędzie Górniczym w Lublinie. Okazuje się tylko, że do końca lat 80. wyniki prowadzonych w pobliżu Bielska badań były ajne. - Dziś też zbyt wiele o rezultatach prac nie powiem - zaznacza doc. Marian Sałdan, który w latach 60. i 70. kierował pracami geologicznymi w okolicach Bielska. - Zawarliśmy je w dokumentacji, która stanowi oficjalny dokument państwowy.

Błękitny jak niebo

Sałdan wspomina, że badaniami objęto blisko 600 km kw., między Hajnówką, Bielskiem, Brańskiem, Łapami i Zabłudowem. - Poszukiwaliśmy uranu, który występował w łupkach organicznych - opowiada.

Praca "wiertaczy" to do dziś temat gorących wspomnień mieszkańców Chraboł, Haciek czy Rajska.

- Najbardziej interesowały ich nasze ziemie - wspomina Władysław Jasiuk z Rajska. - W głębokie odwierty puszczali wodę. Była taka gorąca, że choć na polu leżał śnieg, woda płynęła na odległość 900 metrów.

Przy odwiertach w większości pracowali przyjezdni. - Ale dwóch z nich wżeniło się w miejscowe panny - mówi Jan Mordań z Haciek.

"Wiertaczom" pomagali mieszkańcy okolicznych wsi. - Chłopcy dowozili wodę. Pamiętam, jak jeden z nich przywiózł kiedyś bryłę metalu. Była wielkości kawałka ciasta, a błękitna jak niebo. Mówił, że to uran - dodaje Jan Fiedoruk z Rajska. - Specjalnie sprowadzali diamenty do wierteł, bo inne się kruszyły - wspomina sołtys Aleksander Tiszuk.

Strzały pod ziemią

Mieszkańcy opowiadają też o przeprowadzanych na ich polach odstrzałach. - Wydobyte próbki wywozili do Warszawy - uzupełnia Jasiuk. Wspominają też, że badacze mieli samochody z dużymi napisami "Uwaga! Materiał radioaktywny!".

- My nie mieli takich napisów, bo i po co? - zapewnia doc. Sałdan. - Mogła je mieć ekipa, która wprowadzeniu do otworu wiertniczego sondy z licznikiem Geigera.

W odwierty wstawiano metalowe rury. - Raz trzeba było ostatnią z nich skrócić. Przyszli do mnie żebym ją przeciął. Przywieźli pół litra i przeciąłem ją spawarką - opowiada Jasiuk. - Na koniec zalali je betonem - dodaje Fiedoruk.
Rajsk do zdjęcia

Do dziś pola Chraboł, Haciek i Rajska są upstrzone betonowymi kopcami, po niedoszłym "bielskim zagłębiu uranu". Czy naprawdę miało ono szansę powstać?

- Były wstępne studia na temat eksploatacji - przyznaje doc. Sałdan. - Przeprowadzono studium udostępnienia złóż. Opracowano nawet innowacyjną metodę wydobycia.

Mieszkańcy jednak cieszą się, że skończyło sie na badanich.

- Pewnego dnia szedłem na pociąg - opowiada Władysław Jasiuk. - Przyjechali w dwa auta. Liczyli odległość od wsi, pytali, gdzie są najlepsze drogi. I planowali: "Tu będzie szyb taki a taki". Planowali też bocznicę. W pewnym momencie usłyszałem: "A Rajsk jest do zdjęcia". Jak to do zdjęcia, pytam? "Do całkowitego zdjęcia" - odpowiedzieli.

Opowiadają też, że cała wieś miała być przeniesiona na południową strone Bielska w okolice wsi Lewki. - Tam, gdzie dziś elewatory zbożowe stoją - mówi Jasiuk. - Dobrze, że w końcu wyjechali. Już raz nam Niemcy wieś zniszczyli.

Rezerwa przyszłych pokoleń

Doc. Sałdan przyznaje, że jego badania przyniosły sukces - uran znaleziono. - Złoże w okolicach Bielska Podlaskiego jest polimetaliczne. Oprócz uranu są i inne metale, które - w razie eksploatacji - podniosłyby efektywność ekonomiczną przedsięwzięcia - twierdzi kierownik ekspedycji. - Złoża opisano. Jest to oficjalny dokument państwowy.

- Mówili też, że na głębokości 30 metrów są duże pokłady kredy - dodaje sołtys Rajska Aleksander Tiszuk.

Dlaczego zaniechano eksploatacji? - To już nie jest temat do rozmowy na telefon - zastrzega Sałdan. Dodaje, że podobne, nieeksploatowane złoża są na Suwalszczyźnie, koło Krynicy Morskiej i Nowej Soli.

- Równolegle prowadzono studia budowy elektrowni jądrowej w Żarnowcu. W jej kontekście brane były pod uwagę także nasze zasoby, choć z układów międzynarodowych wynikało, że paliwo miałoby być importowane z ZSRR - twierdzi docent.

FLESZ: Elektryczne samoloty nadlatują.

Wideo

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 9

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.

Podaj powód zgłoszenia

q
q Ula

Zawsze to jakaś rezerwa na wypadek eksploatacji w przyszłości.

P
Pjerwszy słoik w B.P.

Na ukrainie wszystko rośnie.

P
Pafka

Tu nie chodzi o elektrownię, bo do niej trzeba mieć już uran wzbogacony. Tu raczej można myśleć nad kwestią wydobycia bogactw ze złóż polimetalicznych i technologii ich przetwarzania. To oczywiście kwestia dziesiątków lat, ale jak w każdym biznesie - jak nie zainwestujesz to i nie wyjmiesz. A u nas młodsze pokolenia nawet nie mają pojęcia, na jakich bogactwach śpimy...

 

>> Wykonane w latach 1967-1976 prace geologiczno-poszukiwawcze doprowadziły do odkrycia i udokumentowania złoża uranu ˝Rajsk˝. Z uzyskanych danych wynika, że zmineralizowane łupki występują na głębokości od 400 do 800 m poniżej powierzchni terenu. Średnia zawartość uranu w łupkach wynosi 70g/t. Udokumentowane zasoby uranu (bilansowe i pozabilansowe) wynoszą 5320 t, natomiast zasoby prognostyczne - 88 859 t. W złożu ˝Rajsk˝ podwyższonym koncentracjom uranu towarzyszą koncentracje wanadu i molibdenu.<<

 
G
Gość

Polska to obs... bankrut. Żeby zbudować elektrownię trzeba mieć kasę. Porwane połatame gacie to zbyt mało.

B
Bernard

Może PiS zainteresuje się wykorzystaniem bogactw naturalnych naszej ojczyzny? Co na to Pan Senator? A co Pan Wiceminister? Wasze sztaby czytają forum? Podlaskie Centrum Nuklearne - jest kapitał do zebrania! :D

G
Gość
W dniu 01.12.2013 o 11:08, skaramoch napisał:

elektrownia atomowa powinna powstac w Hajnówce, ta miescina i tak jest skazana na zagładę

Uciekajciena Białouś do Łukaszenki,on napewno Was przyjmie.

s
skaramoch

elektrownia atomowa powinna powstac w Hajnówce, ta miescina i tak jest skazana na zagładę

s
son

Miejscowość Zasoby (w tonach) Zawartość % uranu w rudzie

Grzmiąca (woj. dolnośląskie) 1000-2500 0,05-0,10

Kowary (woj. dolnośląskie, powiat jeleniogórski) 500-1000 0,20-0,50

Krynica Morska (woj. pomorskie, powiat nowodworski) 2500-5000 0,05-0,10

Okrzeszyn (woj. dolnośląskie, powiat kamiennogórski) 1000-2500 0,05-0,10

Radoniów (woj. dolnośląskie, powiat lwówecki) 500-1000 0,20-0,50

Rajsk (woj. podlaskie, powiat bielski) 5000-10000 0,03-0,05

Wambierzyce (woj. dolnośląskie, powiat kłodzki) 1000-2500 0,03-0,05

 

Nie wiedziałem, że tego uranu jest aż tyle :o

K
Kaczka

Tusk powinien tu elektrownie zbudowac

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3