Pielgrzymkowym śladem. Białostoczanie od zawsze pielgrzymowali na Jasną Górę.

Adam Czesław Dobroński adobron@tlen.pl
Białostoczanie na Jasnej Górze w 1938 roku wykonane przez Chrześcijański Zakład Fotograficzny M. Skempski w Częstochowie.
Białostoczanie na Jasnej Górze w 1938 roku wykonane przez Chrześcijański Zakład Fotograficzny M. Skempski w Częstochowie. Fot. ze zbiorów Pani Jadwigi Muchy
Adam Czesław Dobroński zaprasza na wirtualne szlaki pielgrzymkowe. Wielu z nas ma przecież zdjęcia robione po trasie. Archiwalne i bardzo cenne.

Tę fotografię - białostoczan na Jasnej Górze w 1938 roku - przekazała Jadwiga Mucha.

Zdjęcie zostało dokładnie ostemplowane i opisane. Wykonał ją Chrześcijański Zakład Fotograficzny M. Skempski, Częstochowa, ul. Sienkiewicza, vis a vis szczytu Matki Boskiej.

Ponadto na pieczątce firmowej widnieje adnotacja: Ceny konkurencyjne. Obok zaś stempel: Zapłacono, i data 16 czerwca 1938 roku. Trzeba przyznać, że jakość fotografii jest pierwszorzędna, bez trudu można rozpoznać twarze (w środku siedzi ks. prałat Adam Abramowicz), szczegóły ubiorów, znaczki i wstążeczki w klapach, liczne dewocjonalia.

Panie z miasta założyły gustowne kapelusze i otoczyły wianuszkiem osoby duchowne, zaś babcie w białych chustach na głowach zajęły miejsca na flankach. Panowie w większości podkreślili moment uroczysty, wiążąc pod szyją krawaty, ale nie zabrakło i zwolenników mody lansowanej przez Wincentego Witosa.

Jest chorągiew kościelna i duża plansza na kiju: Pielgrzymka Białostocka. Wcale natomiast nie widać zmęczenia, bo jak przypuszczać należy, podróż odbyto pociągiem w grupach parafialnych, ze stosowną zniżką udzieloną przez PKP.

W tym miejscu pora wspomnieć i inne pielgrzymki białostockie. Wpisały się one w historię manifestacji patriotycznych początku lat 60. XIX wieku. Tłum wiernych podążył wówczas i do Tykocina, by tam bratać się z rodakami z Królestwa Polskiego. Po upadku powstania styczniowego władze carskie zakazały pielgrzymek, nie można też było urządzać procesji poza murami cmentarzy przykościelnych. Aż nadszedł 1905 r., wymuszono na caracie edykt tolerancyjny i znów ruszyli wierni do sanktuariów. W Białymstoku oczywiście największym powodzeniem cieszyło się wędrowanie do naszej Panienki z Ostrej Bramy, czyli wileńskiej Matki Miłosierdzia.

Tak i zostało po wojnie. Na przykład 8 września 1936 r. lud białostocki udał się z pielgrzymka do Wilna, by złożyć hołd ks. Romualdowi Jałbrzykowskiemu w dziesięciolecie jego rządów archidiecezją wileńską. A działo się to w Święto Narodzenia NMP. Na pamiątkę została książeczka z bardzo ciekawymi tekstami i zdjęciami. Łącznie przed arcypasterzem stawiło się ponad 4 tysiące wiernych. Dodajmy że R. Jałbrzykowski był i pierwszym biskupem łomżyńskim, a życie zakończył w Białymstoku.

Pamiętam i swój udział w pierwszych pielgrzymkach białostockich na Jasną Górę. Dzięki ks. Janowi Filewiczowi odbywały się prelekcje w drodze. Dane mi było wówczas opowiadać o Katyniu, powstaniu warszawskim, polskich Sybirakach i ojcu Rafale Kalinowskim. W podobnej roli wystąpili inni jeszcze pracownicy Filii Uniwersytetu Warszawskiego. Czy to ktoś jeszcze pamięta? Czy zachowały się zdjęcia z tamtych lat? A były chwile wzruszające, z pobliskich wiosek podlaskich i mazowieckich przybywali ku idącym mieszkańcy, przynosili jedzenie i picie. Były i łzy radości, wśród łanów zbóż niosły się pieśni i słowa modlitwy.

Jakże bardzo przejmujące to były spotkania, choć pogoda nie zawsze im sprzyjała, a odcisków przybywało. Nastrój był na tyle pogodny, że doszło nawet do meczu piłkarskiego księży i kleryków z milicjantami, którzy "zabezpieczali" pielgrzymkę.

PS Po poprzednim tekście otrzymałem dokładną informację o komunikacji miejskiej w Białymstoku w 1960 r. Było wówczas 10 linii autobusowych: nr 1 dworzec PKP - Ciołkowskiego, nr 2 dworzec PKP - Dojlidy, nr 3 Cmentarz Farny - Kawaleryjska, nr 4 Mickiewicza - Wysoki Stoczek, nr 5 Bojary - Cmentarz św. Rocha, nr 6 Mazowiecka - 27 Lipca (Szosa do Zielonej), nr 7 Fasty (zakłady) - Mickiewicza, nr 8 Osiedle Dojlidy - Dworzec PKP, nr 9 Fasty - cmentarz prawosławny, nr 10 Dworzec PKP - Lipowa - Skłodowskiej - Zwierzyniecka - Mazowiecka - Lipowa - Dworzec PKP. Ponadto funkcjonały linie pośpieszne: A, B, C i D, wożąc pracowników do Fast (tylko posiadaczy biletów miesięcznych). Natomiast autobusami linii E można było się przemieścić z dworca PKP Białystok na dworzec PKP Starosielce. Bilet normalny kosztował 80 gr., na linię E - 2 zł. Bilety ulgowe były tanie (20 gr), mogli z nich jednak korzystać tylko uczniowie techników (legitymacje szkolne z niebieskim paskiem).

Rewolucja w aptekach. Farmaceuta jak lekarz?

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3