Marek Hłasko – Najlepsze lata naszego życia

Jerzy Doroszkiewicz
Opowiadania zgromadzone w niniejszym tomie powstały w latach 1951–1956. Należą więc do juweniliów Marka Hłaski. Na ich podstawie wytyczyć można drogę, jaką przebył początkujący pisarz: od zafascynowanego socrealizmem szofera po prowokującego władzę autora Pierwszego kroku w chmurach.Utwory stanowią podróż sentymentalną do czasów Polski stalinowskiej i jej często zniekształcanego przez literaturę obrazu.Najlepsze lata naszego życia zawierają teksty wcześniej niepublikowane, zachowane w archiwaliach Marka Hłaski, dopełniające jego spuściznę literacką.
Opowiadania zgromadzone w niniejszym tomie powstały w latach 1951–1956. Należą więc do juweniliów Marka Hłaski. Na ich podstawie wytyczyć można drogę, jaką przebył początkujący pisarz: od zafascynowanego socrealizmem szofera po prowokującego władzę autora Pierwszego kroku w chmurach.Utwory stanowią podróż sentymentalną do czasów Polski stalinowskiej i jej często zniekształcanego przez literaturę obrazu.Najlepsze lata naszego życia zawierają teksty wcześniej niepublikowane, zachowane w archiwaliach Marka Hłaski, dopełniające jego spuściznę literacką. Wydawnictwo Iskry
Radosław Młynarczyk zadziwił literaturoznawców doprowadzając do wydania „Wilka”, odnalezionej po latach nigdy niewydanej młodzieńczej powieści Marka Hłaski. Tom „Najlepsze lata naszego życia” to już ostatnie zdania, jakie odnalazły się we wrocławskim archiwum.

Młodziutki Hłasko bardzo chciał pisać. Zdaje się, że na tyle szanował swoją pracę, iż choć nie zdecydował się na publikację opowiadania „Burzliwa pogoda”, to jednak nie wyrzucił go z szuflady. Tekst to całkiem smaczny, jednocześnie ukazujący złożoność systemu, w jakim Hłasce przyszło wzrastać. Szybko okazuje się, że tłumaczony przez autora we wstępie tytuł mający określać rozedrganie ówczesnej młodzieży jest w rzeczywistości polskim tłumaczeniem jednego z piękniejszych swingowych standardów. Czy zatem Marek Hłasko kochał jazz? Na pewno kochał ciężarówki i fascynował się pracą kierowców. Sprawnie posługując się piórem kreuje sylwetkę młodego bumelanta i uwodziciela, z dziką niemal satysfakcją pastwi się nad młodziutką rozpustnicą, w której zakochuje się bez pamięci jego powieściowe alter ego. Nie było wtedy Franza Maurera i jego słanych słów „bo to zła kobieta była”. Był za to socjalizm, Polska w budowie i walczący o debiut pisarz pokazał nie tylko knowania imperialistów, przekupujących miejscowych utracjuszy i zmieniających ich w dywersantów, ale i cudowną przemianę głównego bohatera, który zaczyna kochać proste szoferskie rzemiosło, a i występna niewiasta wreszcie wyzna przyczyny swego cielesnego rozbisurmanienia i nawróci się na drogę socjalistycznej powściągliwości i odda serce szoferakowi. Ikonicznie potraktowana pusta niewiasta, stary szofer w roli nauczyciela życia, a przy okazji członek podstawowej organizacji partyjnej, wreszcie zabawa na Mariensztacie, jako żywo przypominająca kadry z filmu „Przygoda na Mariensztacie” (nota bene pierwszego filmu kolorowego w PRL, który wszedł na ekrany raczej po napisaniu przez Hłaskę tego opowiadania) świadczą, że pisarz miał wyczucie czasu. Pisał tak, jakby chcieli go czytać towarzysze, ale jednak powstrzymał się przed publikacją.

Wiele osób oburzyło się na epitafium poświęcone śmierci Andrieja Wyszyńskiego – sowieckiego prokuratora z krwią na rękach. Czy to kpina, czy kolejna wprawka – dziś trudno osądzać, warto zaś pamiętać, że więksi od Hłaski pisarze, a szczególnie poeci, nie mieli problemów z publikowaniem podobnych panegiryków pod własnymi nazwiskami.

„Najlepsze lata naszego życia”, czyli niepublikowane opowiadania, scenariusz filmowy i kilka miniaturek według Radosława Młynarczyka są już ostatnimi tekstami, jakie wyszły spod pióra Marka Hłaski, które ujrzały światło dzienne. Dla zbieraczy twórczości autora „Pierwszego kroku w chmurach” - bezcenne.

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3