Leśnicy w Nadleśnictwie Białowieża przywracają naturalny stan drzewostanów. Realizują Plan Zadań Ochronnych

Materiał informacyjny REGIONALNEJ DYREKCJI LASÓW PAŃSTWOWYCH w BIAŁYMSTOKU
W Puszczy Białowieskiej szlachetne gatunki drzew są wypierane przez bardziej ekspansywne, takie jak choćby grab pospolity. Obecnie las jest z dużym udziałem grabu.
W Puszczy Białowieskiej szlachetne gatunki drzew są wypierane przez bardziej ekspansywne, takie jak choćby grab pospolity. Obecnie las jest z dużym udziałem grabu. Fot. RDLP
Udostępnij:
Nadleśnictwo Białowieża przystąpiło do działań ochronnych w ramach Planu Zadań Ochronnych (PZO) dla obszaru Natura 2000 Puszcza Białowieska. Ich wykonanie możliwe jest na podstawie aneksu do Planu Urządzenia Lasu (PUL) dla Nadleśnictwa Białowieża na lata 2012-2021. Leśnicy przeprowadzają zabiegi hodowlano-ochronne mające na celu dostosowanie składu gatunkowego drzewostanu do tego, jaki jest właściwy dla siedliska przyrodniczego.

W przypadku Nadleśnictwa Białowieża konieczność zmian obowiązujących dokumentów planistycznych wynika z wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z kwietnia 2018 r. i polskich zobowiązań wobec Komisji Europejskiej, a także wytycznych UNESCO. Wprowadzenie nowego aneksu jest bowiem jedyną prawną możliwością uchylenia aneksu z marca 2016 r., zakwestionowanego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Inne przyczyny opracowania aneksu do Planu Urządzenia Lasu dotyczyły Nadleśnictwa Browsk, ale ten temat przedstawimy w kolejnym artykule.

Dokumenty związane z aneksami do Planu Urządzenia Lasu zostały przygotowane przez przyrodników - ekspertów z Biura Urządzenia Lasu i Geodezji Leśnej, z wykorzystaniem dostępnych opracowań naukowych. Aneksy do Planów Urządzenia Lasu zostały przygotowane zgodnie z wymaganymi przepisami prawa. To oznacza, że zostały poddane strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko. Ocena taka została przygotowana na bazie najnowszej dostępnej wiedzy o Puszczy, w tym inwentaryzacji przyrodniczej Puszczy Białowieskiej, która została przeprowadzona w latach 2017 i 2018.

W 2019 r. odbyły się publiczne konsultacje treści aneksów. Lasy Państwowe odniosły się do wszystkich nadesłanych uwag organizacji społecznych. Obecnie w Nadleśnictwie Białowieża prace hodowlano-ochronne odbywają się w drzewostanach młodszych niż 100 lat poza siedliskami wilgotnymi, bagiennymi, pionierskimi, a także poza obszarem ochrony ścisłej i częściowej obiektu Światowego Dziedzictwa UNESCO Białowieża Forest.

Prace leśne prowadzone są na siedlisku grądu subkontynentalnego w ramach renaturyzacji drzewostanów na powierzchni 7,92 ha. Zgodnie z zapisami Planu Zadań Ochronnych (PZO) są one prowadzone w dwóch wydzieleniach leśnych brzozowo-świerkowych, znajdujących się w strefie ochrony czynnej Obiektu Światowego Dziedzictwa UNESCO. Pod pojęciem renaturyzacji drzewostanów kryje się usunięcie części drzew, przyczyniając się tym samym do odsłonięcia i pielęgnacji młodego pokolenia gatunków liściastych, właściwych dla tego cennego siedliska przyrodniczego.

Celem wykonywanych prac będzie stopniowe dostosowanie kompozycji gatunkowej lasu do składu zgodnego z naturalnym wzorcem dla siedliska grądu subkontynentalnego. Zabiegi pielęgnacyjne będą miały charakter przekształceniowy, czyli taki, który polega na popieraniu gatunków typowych dla grądu, z jednoczesnym stymulowaniem odnowienia naturalnego drzew charakterystycznych dla tego siedliska przyrodniczego.

Spodziewamy się, że prowadzone przez białowieskich leśników prace hodowlano-ochronne przyczynią się do wzbogacenia składu gatunkowego drzewostanów o gatunki cenne przyrodniczo, takie jak: dąb szypułkowy, klon zwyczajny czy jesion wyniosły, które niestety wypierane są obecnie przez bardziej ekspansywne gatunki, takie jak choćby grab pospolity.

Drugim istotnym celem prac będzie zmniejszenie udziału gatunków niewłaściwych dla siedliska grądu subkontynentalnego, tj. brzozy brodawkowatej i świerka pospolitego. W ramach aneksu do Planu Urządzenia Lasu Nadleśnictwo Białowieża pozyska około 350 metrów sześciennych drewna, które przeznaczone zostanie na rynek lokalny dla zaspokojenia potrzeb miejscowej społeczności, lokalnych przedsiębiorców i dla chętnych nabywców. Można się spodziewać, że takich osób i podmiotów nie zabraknie w okolicy. Badania pokazują, że dla blisko 38 proc. mieszkańców powiatu hajnowskiego drewno to podstawowe źródło energii, a dalsze 55 proc. używa go łącznie z innymi rodzajami opału. Tymczasem w ostatnich kilku latach nadleśnictwa rejonu Puszczy Białowieskiej niemal nie pozyskiwały drewna.

Dyrektywa Siedliskowa zobowiązuje państwa członkowskie UE na obszarze Natura 2000 do prowadzenia działań mających na celu ochronę różnorodności gatunkowej siedlisk przyrodniczych poprzez zabiegi zmierzające do przywracania, bądź zachowania właściwego stanu ochrony siedliska. Dlatego też w lasach gospodarczych nadleśnictw Puszczy Białowieskiej, w przeciwieństwie do obszarów ochrony ścisłej, gdzie dominują procesy naturalne, leśnicy są zobowiązani do realizacji czynnych działań ochronnych.

Za tydzień napiszemy o Nadleśnictwie Browsk, które aktywnie chroni puszczańskie siedliska i gatunki

Zgodnie z aneksem do Planu Urządzenia Lasu prace są realizowane poza okresem lęgowym ptaków, dlatego rozpoczęły się w drugiej połowie października.

To jest ważne

Czy jest sens wprowadzać aneksy na kilka miesięcy 2021 roku, skoro od 2022 powinny obowiązywać nowe plany urządzenia lasu? Tak. Aneks dla Nadleśnictwa Białowieża to wycofanie z obiegu dokumentu zakwestionowanego przez TSUE w 2018 r. Aneksy pozwolą zrealizować zadania wskazane w planie zadań ochronnych i nieuniknione czynności w młodych drzewostanach pochodzenia antropogenicznego. To kolejny etap kontynuowania przyjętego już sposobu zagospodarowania drzewostanami gospodarczymi w Puszczy Białowieskiej.

Materiał oryginalny: Leśnicy w Nadleśnictwie Białowieża przywracają naturalny stan drzewostanów. Realizują Plan Zadań Ochronnych - Gazeta Współczesna

Dodaj ogłoszenie