Fasty. W PRL była tam fabryka włókiennicza. Przyjdź na historyczny spacer i posłuchaj opowieści dawnych pracowników

Alicja Olchanowska
Alicja Olchanowska
W czasach PRL-u przy ul. Przędzalnianej istniały Białostockie Zakłady Przemysłu Bawełnianego Fasty - największa fabryka w północno-wschodniej Polsce. Dzieje tego miejsca poznamy podczas spaceru historycznego organizowanego przez fundację DOM i stowarzyszenie WIDOK. zasoby Stowarzyszenia Edukacji Kulturalnej WIDOK
- Podczas spaceru będziemy wspominać lata świetności i upadku BZPB Fasty, trzeciej co do wielkości fabryki włókienniczej w PRL. Naszymi przewodnikami po dawnym kombinacie będą jego byli pracownicy - zachęca Anna Skorko, prezes Fundacji DOM. Wraz ze Stowarzyszeniem Edukacji Kulturalnej Widok wpadli na pomysł, aby przybliżyć białostoczanom historię tego miejsca. Spacer odbędzie się 24 czerwca o godzinie 11.00.

Białostockie Zakłady Przemysłu Bawełnianego Fasty w Białymstoku mieściły się przy ul. Przędzalnianej. Teraz są tam magazyny, małe firmy i sklepy. Część budynków jest w ruinie.

- W zasadzie zatarła się już pierwotna funkcja wielu z nich. Dzisiaj nazwy poszczególnych fabrycznych działów: składalnia, wykańczalnia, brakarnia, rachuba, niewiele mówią. Mało kto wie czym zajmowała się pruczka, przewijarka, cewiarka, klejarka czy smarowaczka. Dlatego wyjaśnienia i informacje fastowiaków będą nieocenione – dodaje Urszula Dąbrowska ze Stowarzyszenia Edukacji Kulturalnej Widok.

Spacer to część projektu pt.: “Fasty moja miłość” realizowanego od początku roku przez dwie organizacje: Dom i Widok, dzięki funduszom norweskim. W jego efekcie powstaną wideo nagrania rozmów z fastowiakmi, zdigitalizowane zostaną dokumenty i pamiątki dotyczące fabryki, znajdujące się dziś w prywatnych rękach. Odbędą się też studyjne wyjazdy i integracyjne spotkania byłych pracowników kombinatu, a także warsztaty z tkaniną. Będą mogli wziąć w nich udział wszyscy chętni. Kulminacją projektu ma być wystawa o Fastach w Galerii im Sleńdzińskich w Białymstoku. Zaplanowana jest na wiosnę przyszłego roku.

- O ile przedwojenna włókiennicza historia Białegostoku była badana, o tyle ta późniejsza, jako komunistyczna i zbyt świeża, szybko poszła w zapomnienie. To jest przedziwne, że o gigantycznym kombinacie, który działał jeszcze w latach 90., a w szczytowym momencie dawał pracę nawet 7 tysiącom ludzi, tak niewiele dziś wiadomo. Chcemy się zbadać, jak się potoczyły losy fastowiaków, jak wspominają zakład, jakie było jego znaczenie dla miasta. Jest jeszcze czas, by te historie spróbować zebrać i zarejestrować. Nasze odkrycia będziemy publikować na stronie internetowej http://fasty.fd.org.pl/, którą niedawno stworzyliśmy - opowiada Anna Skorko z Fundacji DOM, koordynator projektu.

Dawny pracownik kombinatu Jerzy Jamiołkowski szacuje, że przez fabrykę w przeciągu pół wieku przewinęło się ponad 35 tys. ludzi. 70 proc pracowników stanowiły kobiety, które głównie obsługiwały krosna. Przyjeżdżały do zakładów z okolicznych wsi: Dobrzyniewa, Fast, Choroszczy, Knyszyna.

- W ramach tego projektu chcemy przybliżyć realia największej białostockiej powojennej fabryki włókienniczej. Oddamy głos wszystkim chętnym: od dyrektora po prządkę. Każdy zapewne inaczej zapamiętał Fasty i co innego dołoży do zbiorowej pamięci białostoczan - mówi Anna Skorko.

Spacer wyruszy 24 czerwca o godz. 11. Uczestnicy spotkają się przed bramą wjazdową do Fast przy ul. Przędzalnianej.

Projekt jest realizowany z dotacji programu Aktywni Obywatele-Fundusz Krajowy, finansowanego z Funduszy EOG.

W czerwcu zapłaciliśmy w sklepach mniej niż w maju

Wideo

Komentarze 5

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

G
Gość
21 czerwca, 13:31, Gość:

kto rozłożył na łopaty taką firmę, przecież ci ludzie powinni być za to rozliczeni, ale to pewnie dziś szanowani przedsiębiorczy "biznesmeni"

21 czerwca, 14:07, PO co to było?:

To "bolek " i jego "demo-lacja " rozłożyła polskie zakłady i wszelkie inne wartościowe nieruchomości ?

Proponuję drugą nagrodę "jobla " .

Bolek tego sam nie zrobił ,miał bardzo wielu pomocników którzy wynosili walizki pieniędzy z prężnie działających firm, dziś to są prezesi ,developerzy i inni "biznesmeni"

G
Gość
21 czerwca, 13:31, Gość:

kto rozłożył na łopaty taką firmę, przecież ci ludzie powinni być za to rozliczeni, ale to pewnie dziś szanowani przedsiębiorczy "biznesmeni"

21 czerwca, 15:18, Gość:

Miej pretensje do chinczykow ze wytwarzaja to samo za 1/3 ceny.

chcesz kupowac wszystko tanio i miec droga produkcje?

W tamtych latach telewizor Sony 21 cali kosztowal w Pewex $700.

Dzis 21 cali LCD kupisz za $300. a wiesz chociaz dlaczego?

żeby ludzie mieli chociaż trochę rozumu by nie tknęli tego shitu z Chin ,

ten chiński badziew zużyje się przez jeden sezon ,a kurtki które mają 20 lat wyglądają jak ze sklepu

włącz myślenie deklu

G
Gość
21 czerwca, 13:31, Gość:

kto rozłożył na łopaty taką firmę, przecież ci ludzie powinni być za to rozliczeni, ale to pewnie dziś szanowani przedsiębiorczy "biznesmeni"

Miej pretensje do chinczykow ze wytwarzaja to samo za 1/3 ceny.

chcesz kupowac wszystko tanio i miec droga produkcje?

W tamtych latach telewizor Sony 21 cali kosztowal w Pewex $700.

Dzis 21 cali LCD kupisz za $300. a wiesz chociaz dlaczego?

P
PO co to było?
21 czerwca, 13:31, Gość:

kto rozłożył na łopaty taką firmę, przecież ci ludzie powinni być za to rozliczeni, ale to pewnie dziś szanowani przedsiębiorczy "biznesmeni"

To "bolek " i jego "demo-lacja " rozłożyła polskie zakłady i wszelkie inne wartościowe nieruchomości ?

Proponuję drugą nagrodę "jobla " .

G
Gość

kto rozłożył na łopaty taką firmę, przecież ci ludzie powinni być za to rozliczeni, ale to pewnie dziś szanowani przedsiębiorczy "biznesmeni"

Dodaj ogłoszenie